De Zuid-Hollandse groeikernen - Capelle aan den IJssel, Nissewaard en Zoetermeer - zijn in de jaren ’60, ’70 en ’80 ontwikkeld als zogeheten New Towns. Bedoeld om de woningnood van die tijd op te lossen. Deze gemeenten kenmerken zich door een grootschalige, relatief eenzijdige woningvoorraad en een sterke groei in korte tijd.
De gemeenten maken deel uit van de New Town Alliantie, een samenwerkingsverband van gemeenten met vergelijkbare ontwikkelingsgeschiedenis. Binnen de Regio Deal werken gemeenten, provincie, rijk, onderwijsinstellingen (zoals het Resilient Delta Initiative), woningcorporaties en maatschappelijke partners samen aan het versterken van de brede welvaart.
De gemeenten staat bekend om hun pragmatische aanpak. De samenwerking is gericht op het realiseren van een duurzame impuls, waarbij kennisdeling en innovatieve projecten centraal staan.
Dit is een Regio Deal uit de 6e tranche.
Opgaven
De Zuid-Hollandse groeikernen staan voor een onderscheidende regionale opgave. Namelijk het toekomstbestendig maken van verouderde wijken met een eenzijdige woningvoorraad en kwetsbare sociale structuur. Bewoners waarderen hun woonomgeving lager dan gemiddeld, de WOZ-waarde is relatief laag en het gevoel van veiligheid is beperkt. De regio kent een grote vervangingsopgave van woningen en publieke ruimte, wat kansen biedt voor vergroening en klimaatadaptatie. Sociaal gezien zijn er veel jongeren die opgroeien in kwetsbare omstandigheden, met een hoger risico op onderwijsachterstand, schooluitval en jeugdcriminaliteit. De sociale cohesie is broos en het aandeel huishoudens met een laag inkomen neemt toe.
De opgave is om deze spiraal te doorbreken door te investeren in leefbaarheid, kansengelijkheid en bestaanszekerheid. Dit gebeurt via concrete projecten zoals de herinrichting van de wijk Schollevaar, de ontwikkeling van een gemeenschapshub in Zoetermeer en de integrale aanpak rondom basisschool De Akkers in Nissewaard, waarmee direct merkbare verbeteringen voor inwoners worden gerealiseerd.
Ambitie en aanpak
De ambitie van de Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen is om een structurele verbetering te realiseren in de leefbaarheid, ontwikkelkansen en bestaanszekerheid van inwoners in Capelle aan den IJssel, Nissewaard en Zoetermeer. De aanpak is integraal en vernieuwend: in elke gemeente wordt een ‘living lab’ ingericht. Daar werken overheid, maatschappelijke partners, onderwijs, ondernemers en bewoners samen aan concrete oplossingen voor de grootste opgaven in kwetsbare wijken. Met speciale aandacht voor jongeren. Deze living labs zijn broedplaatsen voor innovatieve projecten, waarbij wordt geleerd van elkaars ervaringen en successen breed worden gedeeld binnen de New Town Alliantie.
De aanpak richt zich op drie sporen:
- het verbeteren van de kwaliteit van de dagelijkse leefomgeving
- het vergroten van kansengelijkheid voor jongeren
- het versterken van bestaanszekerheid
Dit gebeurt via tastbare projecten, zoals de herinrichting van de openbare ruimte in Schollevaar (Capelle aan den IJssel), de ontwikkeling van een gemeenschapshub in de wijk Meerzicht (Zoetermeer) en de integrale aanpak rondom basisschool De Akkers in Nissewaard, waar onderwijs, zorg en ontmoeting samenkomen. Daarnaast wordt ingezet op het versterken van sociale netwerken, het tegengaan van schulden en het vergroten van ouderbetrokkenheid.
De Regio Deal onderscheidt zich door de inzet van ‘vliegwielprojecten’ die op meerdere terreinen tegelijk impact maken en door het structureel borgen van kennisdeling en monitoring. Jaarlijks wordt de voortgang gemeten en worden lessen gedeeld met andere gemeenten en het rijk. Zo ontstaat een lerende aanpak die niet alleen de groeikernen, maar ook andere stedelijke gebieden in Nederland vooruit helpt.
Partners en investering
Aan deze Regio Deal werken mee:
- Gemeente Capelle aan den IJssel
- Gemeente Nissewaard
- Gemeente Zoetermeer
- Provincie Zuid-Holland
- Resilient Delta Initiative:
- Erasmus Universiteit Rotterdam
- Erasmus Medisch Centrum
- Technische Universiteit Delft
- Haagse Hogeschool
- Woningcorporatie Havensteder
- De overige deelnemende gemeenten aan de New Town Alliantie:
- Almere
- Helmond
- Nieuwegein
- Purmerend
Namens het Rijk zijn de volgende ministeries betrokken:
- Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening
- Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
- Infrastructuur en Waterstaat
- Justitie en Veiligheid
- Sociale Zaken en Werkgelegenheid
- Volksgezondheid, Welzijn en Sport
De Rijksbijdrage voor Regio Deal Zuid-Hollandse Groeikernen is € 10 miljoen en minimaal € 10 miljoen uit regionale financiering (gemeenten en partners).
Meer informatie
vol